دانلود پایان نامه

عنوان کامل پایان نامه :

 عوامل موثر در مدیریت پایدار منابع آب کشاورزی 

قسمتی از متن پایان نامه :

– اظهار مسئله

با در نظر داشتن رشد سریع جمعیت جهان،  افزایش تقاضا برای غذا، تأمین نیازهای تغذیه ای جمعیت رو به رشد آینده و دسترسی به غذای کافی، توسعه کشاورزی و تکنولوژی آن بایستی از اولویت های هر کشوری باشد. بدون شک این توسعه چگونگی حرکت عوامل مؤثر بر فرآیند کشاورزی را می طلبد. صنایع تبدیلی و تکمیلی کشاورزی به عنوان مهمترین عامل پس از تولید بایستی در ورای مسائلی مانند آب، خاک، زمین، نهاده های کشاورزی (عوامل درونی) و سرمایه گذاری، مدیریت، قدرت خرید، توزیع عادلانه (عوامل بیرونی) مطالعه گردد. یکی از چالش های جهان امروز، بحران کم آبی می باشد و برای حل این مشکل کشورهای مختلف بایستی منابع آبی خود را به بهترین نحو مدیریت نمایند. تجربه نشان داده می باشد که نگرانی های موجود در خصوص کم آبی و بحران آب موجب بروز تنش و اختلاف در نواحی گوناگون جهان به خصوص کشورهای فقیر خواهد گردید. رشد جمعیت و رشد اقتصادی ، بحران کم آبی را تشدید می کند. توزیع نامتقارن بارندگی در نواحی گوناگون منجر به ظهور اقلیم های خشک و نیمه خشک در نواحی گوناگون گردیده می باشد. این مناطق علیرغم برخورداری از توانمندی های بالقوه، در توسعه و پیشرفت خود با عوامل محدودکننده بی شکاری مواجه هستند. برای رشد و پیشرفت در این مناطق راه ها را نباید بسته دید بلکه با برنامه ریزی دقیق و اعمال مدیریت همه جانبه در این مناطق می توان شاهد شکوفایی اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی بود. امروزه آب به عنوان یک نعمت لایتناهی و فراوان تلقی نمی گردد بلکه دولت ها و دانشمندان پی به این نکته بردان اند که از ذخایر آبی بایستی حداکثر بهره برداری را با کمترین اتلاف و ضایعات به اقدام آورد. مدیریت منابع آب بخشی از برنامه ریزی توسعه کشورها تلقی می گردد و هر کشوری بر مبنای اندازه منابع آب در دسترس، استراتژی و برنامه خاصی را برای بهره برداری بهینه از منابع آب موجود اجرا می نماید. به علت ارتباط مستقیم کشاورزی با آب و طبیعت لذا به شدت از تنش های آبی تاثیر می پذیرد. عموما مناطق خشک که از خصیصه کم آبی و بارندگی کم، رنج می برند در مقایسه با مناطق پرباران از شرایط کشاورزی متفاوتی برخوردار هستند. کشاورزی در مناطق خشک به علت بروز خشکسالی، سیل و بیابان زایی در سال های مختلف نیازمند استراتژی و برنامه های سازگار با این نوع اقلیم ها می باشد. اما کشورهای در حال توسعه به علت فقدان مدیریت هوشمند بر منابع آب و عدم به کارگیری راهکارها و عملیات فوق به مراتب بیشتر از تنش های آبی و خشکسالی ها آسیب می بینند.

مطالعات و مطالعه نشان می دهد که در حال حاضر از کل منابع آب تجدیدشونده کشور 5/88 میلیاردمتر مکعب جهت مصارف بخش های کشاورزی، صنعت و شرب برداشت می گردد. از این اندازه حدود 83 میلیارد مترمکعب (5/93 درصد) در بخش کشاورزی، 5/4 میلیارد مترمکعب برای مصارف شرب و بهداشت و مابقی در صنعت و نیزهای متفرقه دیگر مصرف می گردد( کشاورز و صادق زاده، 1379). ایران با متوسط نزولات آسمانی حدود 252 میلیمتر در سال در زمره مناطق خشک جهان به شمار می رود. 65 درصد کشور ما را مناطق خشک و نیمه خشک تشکیل می دهد که به گونه متوسط مقدار بارندگی در آنها از 150میلیمتر در سال کمتر می باشد (شریعتمداری، 1380)

امروزه یکی از مباحث مهم در امر مدیریت منابع آب، حفظ پایداری این منابع می باشد. سیستم های منابع آبی پایدار، برای دستیابی کامل به اهداف جامعه در حال و آینده طراحی و اداره می شوند. این در حالی می باشد که به ملاحظات اکولوژیکی این سیستم ها توجه گردد. سیستم های منابع آبی پایدار به نحوی طراحی و اجرا می شوند که پیش روی تغییرات مختلف سازگار، قدرتمند ودارای توانایی واکنش باشند(Loucks, stakhiv and Martin، 2005)

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

1-4- اهداف پژوهش

1-4-1- هدف اصلی

هدف اصلی این پژوهش تعیین تأثیر عوامل مدیریتی موثر بر مدیریت منابع آب کشاورزی و توانمندسازی کشاورزان در برخورداری از بازده محصولات بیشتر می باشد

1-4-2- اهداف فرعی

اهداف فرعی که در این پزوهش دنبال می شوند عبارتند از:

1- شناسایی عوامل مدیریتی موثر بر کاهش اتلاف منابع آب کشاورزی

2- افزایش عملکرد مدیریت منابع آب کشاورزی و  توسعه پایدار محصولات زراعی

3- ترویج الگوی مصرف بهینه منابع آب کشاورزی و افزایش بهره وری ارضی کشاورزی